Phục hồi chức năng hay Y học phục hồi là một chuyên khoa lớn bao gồm Vật lý trị liệu. Tuy vậy, có thể chúng ta vẫn chưa thật sự hiểu rõ điểm giống và khác nhau của hai chuyên khoa này. Thông qua nội dung dưới đây, An Pháp mong muốn gửi đến bạn góc nhìn sâu hơn về Phục hồi chức năng và Vật lý trị liệu.
Phục hồi chức năng là gì?
Phục hồi chức năng là quá trình gồm nhiều phương pháp y học và thực hành được thiết kế để khôi phục, lấy lại hoặc tối ưu hóa chức năng của một cá nhân sau sự kiện gây suy giảm chức năng như tai nạn, chấn thương thể thao, bệnh lý cột sống, cơ xương khớp, sau phẫu thuật, sau đột quỵ, ..
Mục tiêu của phục hồi chức năng là giúp người bệnh, người bị tổn thương phục hồi tối đa hoặc hoàn toàn, phòng ngừa các nguy cơ tái phát, biến chứng về sau, qua đó tái hòa nhập với đời sống xã hội, sinh hoạt và vận động theo đúng nhu cầu của người bệnh.
Vật lý trị liệu là gì?
Vật lý trị liệu là một lĩnh vực trong phục hồi chức năng sử dụng các phương pháp và kỹ thuật vật lý để khôi phục, cải thiện và duy trì chức năng vận động, hoạt động thể chất, và sức khỏe tổng thể của cá nhân. Vật lý trị liệu thường được áp dụng trong nhiều tình huống, bao gồm sau chấn thương, phẫu thuật, bệnh lý cơ xương khớp, thần kinh cơ, thần kinh cột sống,…
Ngày nay, lĩnh vực vật lý trị liệu phát triển gồm nhiều phương pháp từ cơ bản đến nâng cao, bệnh nhân không chỉ được hướng dẫn tập luyện mà còn được điều trị bằng công nghệ, máy móc như điện trị liệu, thủy trị liệu, sóng siêu âm, chiếu tia laser, kéo dãn cột sống, sóng xung kích, oxy cao áp, đèn hồng ngoại,…
Đối tượng Phục hồi chức năng và Vật lý trị liệu
Đối tượng của Phục hồi chức năng
- Mọi đối tượng có thể chất và tinh thần suy giảm, chất lượng cuộc sống bị ảnh hưởng do bẩm sinh hoặc do tai nạn, bệnh tật
- Nhóm đối tượng sau khi phẫu thuật
- Nhóm đối tượng có dấu hiệu chậm phát triển, mất kiểm soát hành vi và suy nghĩ
- Nhóm đối tượng cần sử dụng tâm lý trị liệu để cải thiện tình trạng căng thẳng, lo âu.
Đối tượng của Vật lý trị liệu
- Các bệnh lý về cơ xương khớp: chấn thương, viêm, thoái hóa, bệnh lý tự miễn, tai biến, di chứng sau tai nạn
- Các bệnh lý thoái hóa do tuổi tác hoặc hoạt động sai cách dẫn tới quá tải trong thời gian dài (vi chấn thương)
- Do yếu tố bẩm sinh
Phương pháp điều trị
Phục hồi chức năng tích hợp nhiều biện pháp như tập luyện, hỗ trợ tâm lý, xây dựng lối sống và chế độ dinh dưỡng phù hợp quá trình phục hồi và phòng ngừa tái phát sau điều trị, bao gồm:
- Hoạt động trị liệu
- Vật lý trị liệu
- Tâm lý trị liệu
- Ngôn ngữ trị liệu
- Xây dựng lối sống, dinh dưỡng lành mạnh
Vật lý trị liệu sử dụng các tác nhân vật lý như nhiệt trị liệu, thủy trị liệu, sóng siêu âm, laser, điện xung,…kết hợp với các liệu pháp bằng tay và các bài tập được thực hiện và hướng dẫn bởi chuyên gia qua đó giúp giảm đau, cải thiện tầm vận động và tăng cường chức năng của người bệnh
Vật lý trị liệu không hỗ trợ nhiều về tinh thần mà trọng tâm thường đặt vào việc sử dụng kỹ thuật vật lý cụ thể để cải thiện sức khỏe cơ và năng lực thể chất.
Như vậy Phục hồi chức năng và Vật lý trị liệu đều có vai trò quan trọng trong đời sống xã hội, hỗ trợ đưa người bệnh về với cuộc sống và sinh hoạt mong muốn. An Pháp mong rằng bài viết này sẽ giúp người đọc thấy được điểm giống và khác nhau của phục hồi chức năng và vật lý trị liệu cũng như xác định loại hình điều trị phù hợp cho bản thân.
